Вучням 8 класа



                    Стварэнне і фарматаванне калонак.

Вельмі часта, калі мы набіраем які-небудзь тэкст у Word, нам неабходна яго адфарматаваць, зрабіўшы калонкі. Напрыклад, гэта можа спатрэбіцца пры стварэнні часопіса або газеты, зручнага размяшчэння вершаў ці дыялогу на старонках. У Word можна зрабіць любую неабходную колькасць калонак, дзе размясціцца абраны вамі тэкст.
У калонках тэкст перацякае з адной калонкі ў іншую на той жа старонцы.
1) Каб аддзяліць загаловак ад асноўнага тэксту, пастаўце курсор пасля загалоўка, перайдзіце на ўкладку Разметка страницы, націсніце на стрэлачку каля кнопкі Разрывы

і абярыце Разрывы разделов → Текущая страница.

2) Вылучыце тэкст, які патрабуецца разбіць на калонкі.
3) Перайдзіце ва ўкладку Разметка страницы, націсніце на стрэлачку пад кнопкай Колонки, абярыце пункт Другие колонки.

4) Пакажыце патрэбны лік калонак. Прасачыце, каб быў усталяваны сцяжок Колонки одинаковой ширины.
5) Калі неабходна падзяліць калонкі вертыкальнай рысай, устанавіце сцяжок Разделитель → ОК
6) Пастаўце курсор пасля слова, за якім павінна пачынацца наступная калонка. Перайдзіце на ўкладку Разметка страницы, націсніце на стрэлачку каля кнопкі Разрывы і абярыце Разрывы страниц → Столбец.


Практыкаванне для замацавання вывучанага матэрыялу


                        Спосабы стварэння табліц
Табліца - гэта структура, якая складаецца з прамавугольных блокаў, называемых ячэйкамі, аб'яднаных у радкі і слупкі.
Хуткі спосаб у Word 2010

1. Размясціце курсор ў дакуменце, дзе ў далейшым будзе знаходзіцца табліца.
2. Пры націску на значок «Табліца», раскрыецца даступны набор функцый.

3. Пры дапамозе мышкі увядзіце, вылучаючы тую колькасць радкоў і слупкоў, колькі павінна будзе быць у табліцы.
4. Для завяршэння аперацыі стварэння табліцы ў апошняй ячэйцы дастаткова націснуць левую кнопку мышкі.

Стварэнне табліцы з некаторымі пачатковымі настройкамі

1. Размясціце курсор ў дакуменце, дзе ў далейшым будзе знаходзіцца табліца.
2. Пры націску на значок «Табліца», раскрыецца даступны набор функцый.

3. У настройках, якія раскрыліся выбіраем пункт «Вставить таблицу».

4. Раскрываецца акно, у якім патрэбна ўстанавіць параметры для новай табліцы.

У гэтым акне ўстанаўліваюцца наступныя параметры:

a. Лік слупкоў;
b. Лік радкоў;
c. Аўтападбор шырыні

5. Калі вы ўстанавілі нейкія параметры і ў далейшым іх патрэбна часта выкарыстоўваць для новых табліц, то патрэбна ўстанавіць параметр .
6. Для завяршэння патрэбна націснуць кнопку
ў дыялогавым акне.

Для таго, каб больш лепш зразумець прызначэнне параметраў пры стварэнні новых табліц, я рэкамендую проста паэксперыментаваць з параметрамі. Асаблівую ўвагу звярніце на групу «Автоподбор ширины» .

Ручны рэжым

Найменш зручным і выкарыстоўваемым з'яўляецца ручны рэжым, хоць у некаторых выпадках менавіта прф яго дапамозе можна дасягнуць жаданага выніку.

Асноўнымі недахопамі дадзенага спосабу з'яўляецца:
час, затрачаны на гэты спосаб, у большасці спосабаў значна больш;
карыстальніку патрэбна валодаць добрым спрытам.

1. Размясціце курсор ў дакуменце, дзе ў далейшым будзе знаходзіцца табліца.
2. Пры націску на значок «Табліца», раскрыецца даступны набор функцый.

3.      Выбіраем пункт «Нарисовать таблицу».

  Далей Word пераходзіць у рэжым малявання табліцы. Пра гэта сведчыць курсор мышкі ў выглядзе алоўка.

У гэтым рэжыме ажыццяўляецца маляванне табліцы, для завяршэння працэсу трэба націснуць кнопку Esc. Варта дадаткова адзначыць, што дадзены рэжым, у большасці выпадкаў, зручны для карэкціроўкі табліцы, надання ёй больш выгаднай структуры, разбіцця ячэек.

Экспрэс-табліцы

Не варта забываць і пра такім спосабе стварэння табліц як экспрэс-табліцы. Гэта ўжо гатовы набор табліц паводле вызначаных шаблонаў. Я многім раю вывучыць набор існуючых шаблонаў. Прычына банальная, шаблоны маюць афармленне, а гэта менавіта тое, чаго не хапае многім табліцам, створаным іншымі спосабамі.

1. Размясціце курсор ў дакуменце, дзе ў далейшым будзе знаходзіцца табліца.
2. Пры націску на значок «Табліца», раскрыецца даступны набор функцый.

  1. Наводзім на пункт «Экспресс-таблицы» 
  2. Пасля навядзення раскрыецца спісак з шаблонамі табліц, у якім вам патрэбна толькі нажать на ўпадабанай табліцы і яна будзе створана па шаблоне.

 


Змена табліцы і выраўноўванне яе змесціва

• Пасля стварэння табліцы можна змяняць яе структуру, аб'ядноўваючы ячэйкі, устаўляючы і выдаляючы слупкі і радкі, змяняючы іх памер.
• Пасля стварэння табліцы можна змяніць шырыню слупкоў і вышыню радкоў пры дапамозе мышы.
• Для кожнай ячэйкі табліцы можна выканаць выраўноўванне змесціва ячэйкі (па левым краі, па цэнтры, па правым краі, па шырыні).
• Можна выканаць выраўноўванне для ўсёй табліцы, вылучыўшы табліцу і выбраўшы спосаб выраўноўвання

Пасля змяшчэння курсора ў табліцу, з'явіцца група ўкладак «Работа с таблицами»: «Макет» и «Конструктор». Для работы з макетам табліцы перайдзіце на аднайменную ўкладку.
Групы інструментаў:

· Таблица
· Строки и столбцы
· Объединить
· Выравнивание
· Данные

 Практыкаванне для замацавання вывучанага матэрыялу


     Стварэнне і фарматаванне спіскаў

Спісак – абзацы, пазначаныя нумарамі або маркерамі.
Спісак – гэта ўпарадкаваны набор элементаў.

Віды спіскаў:
● нумараваныя;
● маркіраваныя;
● шматузроўневыя.

Часта для афармлення пачатку абзаца выкарыстоўваецца Буквица - першы знак абзаца, які вылучаецца з тэксту сваім памерам, становішчам і афармленнем.

Стварэнне спіску

На ўкладцы Главная, у групе Абзац выбраць кнопкі Маркеры

 

 

або Нумерация

 

 

Выбар выгляду маркера або спосабу нумарацыі

Пстрыкнуць стрэлку каля кнопкі Маркеры → Определить новый маркер

 Пстрыкнуць стрэлку каля кнопкі Нумерация → Определить новый формат номера …

Пераўтварэнне аднаўзроўневага спіску ў шматузроўневы

1.    Пстрыкнуць любы элемент, які неабходна перамясціць на іншы ўзровень.
На ўкладцы
Главная ў групе Абзац пстрыкнуць на стрэлку побач з кнопкай Маркеры або Нумерация, выбраць каманду Изменить уровень списка і задаць неабходны ўзровень

Выбар стылю шматузроўневага спіску з калекцыі

1.    Пстрыкнуць элемент спіску.
На ўкладцы
Главная ў групе Абзац пстрыкнуць стрэлку побач з кнопкай Многоуровневый список.
Абраць патрэбны стыль шматузроўневага спіску.

Стварэнне буквіцы

Набраць тэкст абзаца. Вылучыць першую літару абзаца.
На ўкладцы
Вставка, у групе Текст выбраць Буквица.
Для змены параметраў буквіцы выбраць
Буквица Параметры буквицы

 Практыкаванне для замацавання вывучанага матэрыялу

Пошук і замена ў тэксце. Праверка правапісу.


Электронным тэкставым дакументам называецца тэкст, прадстаўлены ў электронна-лічбавым выглядзе, які змяшчае элементы афармлення або які ўключае розныя аб'екты.
Тэкставыя рэдактары - гэта камп’ютарныя праграмы для работы з тэкстам.
Тэкставы рэдактар MS Word дазваляе ажыццяўляць арфаграфічны кантроль, падбор сінонімаў і антонімаў, праводзіць пошук і замену ў тэксце, аўтаматычна расстаўляць пераносы ў словах.
Для тэкставага рэдактара MS Word версіі 10.0

Дзеянне

Каманда

Настройка параметраў праверкі правапісу

Файл/Параметры/Вкладка Правописание

Устаноўка мовы праверкі

Укладка Рецензирование/Язык/Язык проверки правописания/Выбрать язык

Пошук і замена ў тэксце

Укладка Главная/Найти(Заменить)

Праверка правапісу

Укладка Рецензирование/Правописание

Расстаноўка пераносаў

Укладка Разметка страницы/Расстановка переносов

Пошук сінонімаў і антонімаў

Укладка Рецензирование/Тезарус

 Практыкаванне для замацавання вывучанага матэрыялу


Алгарытмічная канструкцыя Паўтарэнне

Цыкл – гэта шматразовы фрагмент праграм, якi паўтараецца. 

У мове Паскаль прадугледжана тры віда аператараў цыкла:
- аператар цыкла з папярэдняй умовай;
- аператар цыкла з наступнай умовай;
- аператар цыкла з параметрам.
Для ўсіх трох аператараў цыклу характэрная адна асаблівасць:
дзеянні, якія паўтараюцца  запісваюцца ўсяго толькі адзін раз. Уваход у цыкл магчымы толькі праз яго пачатак. Неабходна прадугледзець выхад з цыклу, у адваротным выпадку цыклічныя дзеянні будуць паўтарацца бясконца.

Цыкл з параметрам - гэта цыкл, у якім цела цыклу выконваецца загадзя вядомы колькасць разоў, г.зн. вядомы дыяпазон змены параметру.
Параметр - гэта зменная цэлага тыпу, якая альбо павялічваецца, альбо памяншаецца на адзінку.
Цыкл рэалізуецца наступным чынам:
1) параметру прысвойваецца пачатковае значэнне;
2) калі значэнне ўваходзіць у зададзены дыяпазон, то выконваецца цела цыклу, параметр змяняецца на адзінку і выконваецца пункт 2;
3) калі значэнне не ўваходзіць у зададзены дыяпазон, то выкананне цыкла спыняецца і кіраванне перадаецца камандзе, наступнай адразу за цыклам.
Пры такой арганізацыі цыкла цела цыклу можа не выканацца ні разу, калі пачатковае і канчатковае значэнне цыкла ўтвараюць пусты дыяпазон.

Агульны выгляд цыклу for

- For <параметр>: = <пачатковае значэнне> to <канчатковае значэнне> do <аператар>; (Цыкл з крокам +1).

- For <параметр>: = <пачатковае значэнне> downto <канчатковае значэнне> do <аператар>; (Цыкл з крокам -1).


<Аператар> - цела цыклу, можа быць простым або састаўным аператарам.
Непусты дыяпазон будзе ў тым выпадку, калі пачатковае значэнне > канчатковага значэння.
Цыкл "for" прымяняецца ў тым выпадку, калі трэба выконваць адну і тую ж паслядоўнасць каманд, у якіх ёсць параметр, які змяняецца на адзінку.
Прыклад. Знайдзіце суму лікаў ад 1 да 20.

uses crt;
var i,s:integer; begin s:=0; for i:=1 to 20 do s:=s+i; writeln('s=',s); end.

Цыкл з прадумовай - гэта цыкл, у якім цела цыклу выконваецца толькі ў выпадку выканання ўмовы.

Аператар цыкла з папярэдняй умовай запісваецца наступным чынам:
While умова Do аператар;
Тут While і Do - службовыя словы.
Умова - які-небудзь лагічны выраз.
Аператар - просты або састаўны аператар.
Аператар цыклу з прадумовай дзейнічае наступным чынам. Кожны раз папярэдне правяраецца ўмова, калі яна праўдзівая, то выконваецца аператар, які стаіць адразу за словам Do, пасля яго выканання, ізноў правяраецца ўмова і так працягваецца да таго часу, пакуль умова не стане няправільнай. Калі ўмова няправільная, то ажыццяўляецца пераход на аператар, які стаіць адразу пасля аператара цыкла.

Прыклад.
Вылічыць у =х2 пры х = 2, 4, 6, 8, 10.

Program cikl1;
uses crt;
Var X,Y:Integer;
Begin
X:=2;
While x<=10 Do
Begin
Y:=Sqr(X);
Writeln(‘X=’,X:3, ‘Y=’,Y:5);
X:=X+2;
End;
End.

Аператар цыкла з наступный умовай выглядае наступным чынам:
Repeat
     
аператары цыклічнай часткі праграмы
Until умова выхаду з цыкла;
Словы Repeat (паўтараць) і Until (да таго часу) з'яўляюцца службовымі словамі. Умова выхаду з цыклу - любы лагічны выраз. Аператары цыклічнай часткі праграмы --любая колькасць любых аператараў.
Аператар цыкла з наступнай умовай дзейнічае наступным чынам. Аператары цыклічнай часткі праграмы выконваюцца паўторна (па меншай меры адзін раз) да таго часу, пакуль значэнне лагічнага выразы праўдзіва. Умовай спынення цыклічных вылічэнняў з'яўляецца праўдзівае значэнне ўмовы. У адрозненне ад вывучанага намі аператара While ў аператары цыклу з пастумовай спачатку выконваюцца цыклічныя вылічэнні, а затым ужо здзяйсняецца праверка ўмовы.

Прыклад.
Вылічыць у =х2 пры х = 2, 4, 6, 8, 10.

Program cikl1;
uses crt;
Var x,y:Integer;

Begin

X:=2;

Repeat

Y:=Sqr(x);

Writeln(x:3,y:5);

X:=x+2;

Until x>10;

End.

Праверце свае веды.

http://onlinetestpad.com/t/326e8ba781b64959b688c2b10601a789

http://onlinetestpad.com/t/f502db0b062c43bea85af7cc50af8dcd

http://onlinetestpad.com/t/5f0cd44f931b490ca7cacdd408d9792b


Алгарытмічная канструкцыя "Галінаванне"
Алгарытмам галінавання называецца такі алгарытм, у якім у залежнасці ад выканання некаторай умовы выконваецца або адна, альбо іншая паслядоўнасць дзеянняў... Кожная такая паслядоўнасць называецца галіной алгарытму.
Прыкметай алгарытма галінавання з'яўляецца наяўнасць ўмовы.
Адрозніваюць два выгляду умоў - простыя і састаўныя.

Простая ўмова гэта параўнанне двух выразаў па велічыні. Аперацыі параўнання на мове Pascal запісваюцца пры дапамозе наступных знакаў:
< менш;
> больш;
<= менш або роўна;
> = больш або роўна;
<> няроўна;
= роўна.
Напрыклад, простымі ўмовамі з'яўляюцца наступныя:
x-y> 10; a <= 11; d-3 * c> a.
У прыведзеных прыкладах выразы ўключаюць у сябе зменныя, таму аб правільнасці іх можна судзіць толькі пры падстаноўцы некаторых значэнняў:
• калі х = 25, у = 3, то x-y> 10 будзе правільным, бо 25-3> 10
• калі х = 5, у = 30, то x-y> 10 будзе няправільным, бо 5-30 <10

Састаўныя ўмовы - гэта ўмовы, якія складаюцца з двух або больш простых умоў, злучаных пры дапамозе лагічных аперацый and (і), or (або), not (не)
Праверце свае веды.

Простыя і састаўныя ўмовы

Састаўныя ўмовы на мове Pascal ABC

Агульны выгляд каманды галінавання (умоўнага аператара):
If <умова> Then <аператар_1>
                         Else <аператар_2>;

Умоўны аператар выконваецца наступным чынам. Знаходзіцца значэнне ўмовы. Калі ўмова праўдзівая, то выконваецца аператар 1, у адваротным выпадку выконваецца аператар 2.
Прыклад. Дадзены цэлы лік n. Вызначыць, ці з'яўляецца ён цотным.
If n mod 2 = 0 Then Writeln ('Лік цотны')
Else Writeln ('Лік няцотны');
Калі ў якасці аператара павінна быць выканана серыя аператараў, то яе заключаюць ў аператарныя дужкі Begin ... End.

Прыклад. Дадзены два лікі а і b. Калі абодва ліку дадатныя, то павялічыць іх у два разы, інакш кожны лік узвесці ў квадрат. Напісаць фрагмент праграмы.
If (a>0) And (b>0) Then Begin
a:=a*2; b:=b*2
End
Else
Begin
a:=a*a; b:=b*b ;
End;

Калі якое-небудзь дзеянне трэба выканаць толькі пры выкананні ўмовы, умоўны аператар можа быць запісаны ў скарочанай форме:
If <ўмова> Then <аператар>;

Прыклад. Зімовыя канікулы пачынаюцца 25 снежня і заканчваюцца 10 студзеня. Напісаць умоўны аператар, які выводзіць паведамленне «Канікулы!», калі дата (чысло і нумар месяца) трапляе ў гэты прамежак.
If ((month = 12) And (day>= 25)) Or ((month = l) And (day <= 10)) Then Writeln ('Канікулы!');
Умова задачы: скласці праграму, якая паведамляе, ці можна падзяліць пароўну n цукерак паміж двума сябрамі.


Блок-схема алгарытма


program ypr2;
uses crt;
var a:integer;
begin
writeln('Увядзіце колькасць цукерак');
readln(a);
if (a mod 2 = 0) then write ('Падзяліць пароўну можна') else write('Падзяліць пароўну нельга');
end.
Праверце свае веды.

If... then... else

Галінаванне



Паўтараем ПРАГРАМАВАННЕ

Асноўныя паняцці мовы Pascal

Каманда (аператар) вываду


Write (англ. пісаць) - аператар, які выкарыстоўваецца для вываду інфармацыі на экран. Аператар WriteLn выконвае тое ж самае дзеянне, але так як у яго ёсць яшчэ канчатак Ln (line - англ. лінія, радок), то пасля вываду на экран патрэбнага паведамлення, ён дадаткова пераводзіць курсор на наступны радок.

Агульны выгляд:

 Write (спіс выразаў)
WriteLn (спіс выразаў)


Працэдуры Write і WriteLn выкарыстоўваюцца не толькі для вываду рэзультату, але і для вываду розных паведамленняў або запытаў. Гэта дазваляе весці дыялог з карыстальнікам, паведамляць яму, калі яму трэба ўвесці значэнні, калі ён атрымлівае рэзультат, калі ён памыліўся і інш.
Напрыклад, пры выкананні працэдуры WriteLn ( 'Знойдзены лік', а), будзе надрукаваны радок, заключаны ў апострафы, а затым выведзена значэнне зменнай а.
Аператар WriteLn можна прымяняць і без параметраў. У гэтым выпадку надрукуецца радок, які складаецца з прабелаў, і курсор будзе пераведзены на іншы радок.

Каманда (аператар) ўводу

Успомнім, што асноўнае прызначэнне ЭВМ - эканоміць працу чалавека. Таму неабходна забяспечыць магчымасць, аднойчы напісаўшы праграму, шматкратна яе выкарыстаць, уводзячы кожны раз іншыя дадзеныя. Гэта становіцца магчымым дзякуючы аператарам Read і ReadLn.
Што азначае гэтае слова ў перакладзе з англійскай мовы?
Аператар Read чакае ўводу значэнняў велічынь з клавіятуры. Уведзенае значэнне ён надае той зменнай, імя якой паказана ў круглых дужках.

Агульны выгляд:

 Read (зменная, пераменная ...)
ReadLn (зменная, пераменная ...)

Калі ўводзяцца значэнні некалькіх зменных, то ўводныя дадзеныя трэба аддзяліць адзін ад аднаго прабеламі. Прысвойванне значэнняў ідзе па чарзе.

Тыпы велічынь:

• цэлы тып (integer);
• дробавы тып (рэчаісны) (real);
Над цэлымі тыпамі вызначаны такія аперацыі:
1. "+" - складанне;
2. "*" - множанне;
3. "-" адніманне;
4. div - цэлалікавае дзяленне, напрыклад 12 div 5 = 2.
5. mod - атрыманне астатку ад цэлалікавага дзялення, 13 mod 5 = 3.
! Звярніце ўвагу на тое, што адсутнічае аперацыя дзялення.
Разгледзім праграму знаходжання сумы двух лікаў:

program pr1;
uses crt;
var a, b, c: integer;
begin
writeln ('Увядзіце два лікі');
read (a, b);
c: = a + b;
write ('Сума лікаў =', с);
end.

Comments