တက္တိုး(စာေရးဆရာ)

တက္တုိး (၁၉၁၃-၂၀၀၃) ရန္ကုန္တိုင္း၊ သံလ်င္ျမဳိ႕တြင္ အဖ ျမဴနီစီပယ္ေစ်းေခါင္းၾကီး ဦးေမာင္ေလး၊ အမိ ေဒၚစိန္ညြန္႕တို႕က ၁၉၁၃-ခု၊ ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၂ ရက္ တနဂၤေႏြေန႕တြင္ေမြးဖြားခဲ႕သည္။ ေမြးခ်င္း၃ေယာက္အနက္ အၾကီးဆံုးျဖစ္သည္။ ငယ္မည္ ညွပ္ၾကီး၊ အမည္ရင္း ဦးအုန္းေဖျဖစ္သည္။

ပညာေရး

၁၉၁၃ - ၁၉၂၀ - ငယ္စဥ္မွ ၇ ႏွစ္သားအထိ၊ မေကြး၊ မဲထီးတိုက္ဦးေဇာတိကဘုန္းၾကီးေက်ာင္းႏွင္႕ မေကြး ေလာကဓာတ္ေက်ာင္းတြင္ ပညာသင္ၾကားခဲ႕။ ၁၉၂၁ - အသက္ ၈ ႏွစ္တြင္ မေကြးျမဳိ႕ အဂၤလိပ္၊ ျမန္မာ အစိုးရအလယ္တန္းေက်ာင္းတြင္ ပညာသင္ၾကားခဲ႕။ ၁၉၂၈ - အသက္ ၁၄ ႏွစ္ ၈ တန္း၌ပညာသင္ၾကားဆဲ ဂႏၳေလာကမဂၢဇင္း ျမန္မာပညာျပန္႕ပြားေရးအသင္းမွ ျပဳလုပ္ေသာ ဘာသာျပန္ျပဳိင္ပြဲတြင္ ကညာေလာ၊က်ားၾကီးေလာ၀တၳဳစာမူျဖင္႕ ၀တၳဳတိုပထမဆုရခဲ႕သည္။ (ဗစ္ကတာ)ကေလာင္ အမည္ျဖင္႕ ေရးခဲ႕သည္။ ပထမဆံုး ပံုႏွိပ္စာမူျဖစ္သည္။ ၁၉၃၀ - မေကြးျမဳိ႕အဂၤလိပ္ျမန္မာ အထက္တန္းေက်ာင္းမွ ၁၀တန္းေအာင္၊ တကၠသိုလ္ႏွစ္လည္မဂၢဇင္း၌ Who's Who အမည္ရွိ အဂၤလိပ္ေဆာင္းပါးေရးခဲ႕။ ၁၉၃၀-၃၂ - ရန္ကုန္တကၠသိုလ္တြင္ ဥပစာတန္းေအာင္။ ၁၉၃၂-၃၈ - ဥပစာတန္းေအာင္ျပီးေနာက္ မေကြးတိုင္း မင္းၾကီးရံုး၌ စာေရးလုပ္ခဲ႕။ ေခတ္ညြန္႕စာေစာင္ စာေပ အဖြဲ႕ကိုတည္ေထာင္ခဲ႕။ ဘားမားဂ်ာနယ္ တြင္ ေဆာင္းပါးမ်ားစတင္ေရးသား။

စာေပေလာက

၁၉၃၈ - တိုးတက္ေရးသတင္းစာ၌ ဘာသာျပန္အယ္ဒီတာတိုးတက္ေရးမဂၢဇင္း၌လည္း ေဆာင္းပါးမ်ား ေရးသားခဲ႕။ တိုးတက္ေရး၌ ၃ လခန္႕လုပ္ျပီး (ႏို၀င္ဘာလ၌)ဂႏၳေလာကမဂၢဇင္းသို႕အယ္ဒီတာအျဖစ္ ေျပာင္းေရႊ႕ ေဆာင္ရြက္ခဲ႕။ ၁၉၃၉ - ရန္ကုန္တကၠသိုလ္မွ ၀ိဇၨာဘြဲ႕ရရွိခဲ႕။ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္၌ အဂၤလိပ္စာနည္းျပဆရာလုပ္။ ၁၉၄၀ - ရန္ကုန္စံုေထာက္မင္းၾကီးရံုး၌ စာေတာ္ျပန္။ ပထမဆံုးလံုးခ်င္းစာအုပ္ မာတာဟာရီ (Mata Hari)သာသာျပန္ေရးသားခဲ႕။ ဒီဇင္ဘာထိ ဂႏၳေလာကမဂၢဇင္း အယ္ဒီတာ။ ေလနတ္ေမာင္ စာအုပ္ထြက္ရွိ။ ၁၉၄၀-၄၁ - ျပန္ၾကားေရးဌာန၊ ျမန္မာႏိုင္ငံဘာသာျပန္ ဌာနခြဲစာတည္းမွဴး။ ၁၉၄၁ - ေဖေဖာ္၀ါရီလတြင္ ကဗ်ာဆရာမ ႏုယဥ္(ေဒၚ ႏုယဥ္)ႏွင္႕ လက္ထပ္ခဲ႕။ ၁၉၄၂-၄၃ - ပညာမင္းၾကီးရံုး၊ ျမန္မာစာေပဌာန၌ စာတည္း။ ၁၉၄၃-၄၅ - 'ပညာစြယ္စံုက်မ္း' လက္ေထာက္ စာတည္းမွဴး။ ဗမာ႕ေခတ္သတင္းစာတြင္ ျပင္သစ္တၳဳေရး ဆရာၾကီး ဂုစတပ္ဖေလာဗဲယားမဒမ္ေဗာဗာရီ ၀တၳဳကို သုေရာနႏၵီ အမည္ျဖင္႕ ျမန္မာျပန္ခဲ႕။ ၁၉၄၅-၄၇ - ျပန္ၾကားေရးဌာန၊ သုေတသနအရာရွိ။ ၁၉၄၆ - တိုင္းမ္ မဂၢဇင္း သတင္းေထာက္။ ၁၉၄၇-၄၈ - အိုးေ၀ သတင္းစာ အယ္ဒီတာ။ ၁၉၄၇-၄၉ - ဟံသာ၀တီ သတင္းစာ ေခါင္းၾကီးေရးအယ္ဒီတာ။ ၁၉၄၉-၅၀ - ပေဒသာမဂၢဇင္းတည္ေထာင္သူ၊ အတိုင္ပင္ခံအယ္ဒီတာ။ ၁၉၅၀ - မင္းမႈထမ္းလံုးခ်င္း၀တၳဳထြက္။ စာေပဗိမာန္ဆု ရရွိခဲ႕။ ဗစ္တာဟူးဂိုး၏ ခါးကုန္းၾကီး ၀တၳဳ ဘာသာျပန္ထြက္။ ၁၉၅၁ - ေဒးကာနက္ဂ်ီ၏ ေသာကကင္းေ၀း ေနႏိုင္ေရး ဘာသာျပန္စာအုပ္ထြက္။ ၁၉၅၀-၅၂ - ျမန္မာျပည္သတင္းဌာန စာတည္းခ်ဳပ္။ အခါလည္သား စာအုပ္ထြက္။ ၁၉၅၂-၅၃ - ကြန္မင္ေတတာ အဂၤလိပ္ဘာသာထုတ္ စာေစာင္ကို ဦးစီးထုတ္ေ၀။ နယူးဘားမား၀ိကလီး တြင္ အယ္ဒီတာအဖြဲ႕၀င္။ စာသင္သားဂ်ာနယ္ ကိုထုတ္ေ၀ခဲ႕။ ၁၉၅၃ - စီးပြားေရးသတင္းစာ ေခါင္းၾကီးေရး အယ္ဒီတာ။ ၁၉၅၅ - တက္တိုး အဂၤလိပ္-ျမန္မာ အဘိဓာန္ျပဳစုထုတ္ေ၀။ ၁၉၅၇ - တက္တိုးနည္းျပသင္တန္း ဖြင္႕လွစ္တည္ေထာင္ခဲ႕။ ၁၉၅၇-၅၈ - ႏုယဥ္ပံုႏွိပ္တိုက္ကိုတည္ေထာင္၍ ေက်ာင္းသံုးအဂၤလိပ္စာအုပ္မ်ား ရိုက္ႏွိပ္ထုတ္ေ၀ခဲ႕။ အင္ဒိုနီး ရွား၊ သီဟိုဠ္၊ ဂ်ပန္ ၃ ႏိုင္ငံအေၾကာင္းေရးသားေသာစာအုပ္ ၃အုပ္အား ခ်စ္ၾကည္ေရးဘာသာရပ္အျဖစ္ ယူနက္ စကိုအဖြဲ႕ကဆုခ်ီးျမွင္႕ခဲ႕။ ၁၉၅၈-၆၂ - ပံုႏွိပ္တိုက္လုပ္ငန္း၊ အလြတ္ပညာသင္လုပ္ငန္းမ်ားကို ဦးစီးလုပ္ကိုင္။ ၁၉၆၁ - ဘ၀ႏွင္႕စာေပ စာအုပ္ထြက္။ ၁၉၆၃ - ျမန္မာ႕သတင္းစဥ္ (N.A.B) ႏိုင္ငံျခားသတင္းဌာန အယ္ဒီတာခ်ဳပ္။ ၁၉၈၀ ထိေဆာင္ရြက္။ ၁၉၆၅ - အာဇာနည္စိတ္ႏွင္႕အညြန္႕တလူလူ စာအုပ္ထြက္။ ၁၉၆၉ - ျပန္ၾကားေရးဌာန ညႊန္ၾကားေရး၀န္။ ၁၉၆၉-၇၂ - ဂါးဒီးယန္းအဂၤလိပ္သတင္းစာ၌ ေန႕စဥ္ ေခါင္းၾကီးေရးခဲ႕။ ၁၉၇၂-၇၅ - အမ်ိဳးသားစာေပဆုေရြးခ်ယ္ေရးအဖြဲ႕၀င္။ ရုပ္ရွင္အကယ္ဒမီဆုေရြးခ်ယ္ေရးအဖြဲ႕၀င္။ စာေပလုပ္ သားအစည္းအရံုး၊ စည္းရံုးေရးအဖြဲ႕၀င္။ (ေနာင္ ဥကၠဌ၊ ဆရာမင္းသု၀ဏ္ ဂ်ပန္သို႕ ဧည္႕ပါေမာကၡအျဖစ္ထြက္ခြာ သြားသျဖင္႕ ဥကၠဌရာထူးကိုဆက္ခံခဲ႕။) ၁၉၇၂ - သတင္းႏွင္႕စာနယ္ဇင္းေကာ္ပိုေရးရွင္း ဦးေဆာင္ညႊန္ၾကားေရးမွဴး။ ၁၉၇၅ - ပညာေရး၀န္ၾကီးဌာန၊ အထူးအရာရွိ။ ၁၉၇၀-၈၀ - တကၠသိုလ္ဗဟိုေကာင္စီ၀င္။ တကၠသိုလ္ပညာေရးအဖြဲ႕မ်ားေကာင္စီ၀င္။ ၁၉၈၆-၉၅ - မဂၢဇင္းမ်ားတြင္ သုတ၊ ရသ (ပင္ကိုယ္၊ ဘာသာျပန္၊ ေဆာင္းပါးမ်ား-ပုဒ္ေရ ၁၀၀၀ခန္႕ ေရးသား ခဲ႕။ ၁၉၉၅ - ေလာကနီတိ အဂၤလိပ္ဘာသာျပန္ထြက္။ ၁၉၉၇ - မိဘေမတၱာလူမႈေရးအဖြဲ႕၏ စာေပဂုဏ္ရည္ဆုရရွိ။ ပခုကၠဴဦးအုန္းေဖ-တစ္သက္တာစာေပဆုရရွိ။ ၂၀၀၃ - ၀ိဇၨာပညာထူးခြၽန္တံဆိပ္(ပထမဆင္႕) ရရွိ။ ျမန္မာႏိုင္ငံစာေပႏွင္႕စာနယ္ဇင္းအဖြဲ႕၏ ဂုဏ္ျပဳတံဆိပ္ရရွိ။ ၂၀၀၃-ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာ ၇ ရက္၊ တနဂၤေႏြေန႕နံနက္ ၄း၀၀ နာရီခန္႕တြင္ ရန္ကုန္ျမဳိ႕၌ကြယ္လြန္ခဲ႕။ သားသမီး ၄ေယာက္က်န္ရစ္သည္။ တက္တိုးကေလာင္အမည္ကြဲမ်ား ၁၇ ခုေတြ႕ရ။

စာေပဆိုင္ရာစာအုပ္မ်ား

၁။ ဘ၀ႏွင္႕စာေပ (၁၉၆၁)

၂။ ----ႏွင္႕စာေပ (၁၉၆၃)

၃။ ေရႊစင္ႏွင္းဆီႏွင္႕ အျခားအက္ေဆးမ်ား (၁၉၆၅)

၄။ ႏုယဥ္၏ကဗ်ာမ်ား (တက္တိုးအဂၤလိပ္ဘာသာျပန္) (၁၉၇၂)

၅။ အလွပန္းတစ္ပြင္႕ႏွင္႕အျခားပံုျပင္၀တၳဳမ်ား (ႏုယဥ္ေရး၊ တက္တိုး အဂၤလိပ္ျပန္) (၁၉၈၁)

၆။ ပညာေပး လက္ေရြးစင္ျမန္မာပံုျပင္မ်ား (အဂၤလိပ္ဘာသာျပန္ဆို) (၁၉၉၄)

စိတ္ပညာႏွင္႕   အေတြးအေခၚစာအုပ္မ်ား

၁။ အာဇာနည္စိတ္

၂။ အညြန္႕တလူလူ (ၾကီးပြားေရးအိပ္ေဆာင္က်မ္း)

၃။ အခ်စ္ႏွင္႕စိတ္ပညာ (၁၉၆၃)

၄။ တက္တိုး၏အေတြးအျမင္ (၁၉၉၂)

စိတ္ပညာႏွင္႕   အေတြးအေခၚဆိုင္ရာ (ဘာသာျပန္)

၁။ ေသာကကင္းေ၀းေနႏိုင္ေရး (၂) တြဲ၊ (၁၉၅၁)

၂။ သူတို႕အေတြးအေခၚမွတ္စုမ်ား (၁၊ ၂၊ ၃) (၁၉၉၀-၉၁)

 ဗဟုသုတ

၁။ အင္ဒိုနီးရွား (၁၉၄၅)

၂။ ရုသွ်မွတ္စု (၁၉၄၇)

၃။ အလင္းသို႕ (လြတ္လပ္ေရးၾကဳိဆုိမွဳစာတမ္း) ၁၉၄၈

၄။ အႏုျမဴရုရွ (၁၉၄၉)

၅။ ဂ်ပန္ျပည္ (၁၉၅၈)။ သီဟိုဠ္ (၁၉၅၈)

၆။ ဌာေနကအေမရိကန္ေတြ (၁၉၆၂)

၇။ က်န္းမာခ်မ္းသာ ဘ၀ပညာ (၁၉၈၅)

အတၳဳပၸတၱိဘာသာျပန္

၁။ မာတာဟာရီ (၁၉၄၀)

၂။ နပိုလီယံ (၁၉၄၀)

၃။ ေလနတ္ေမာင္ (၁၉၄၁)

၄။ အာဇာနည္မာရီ

၅။ ေဆာင္ေတာ္ကူး (၁၉၄၇)

၆။ စာဆိုမယ္ (၁၉၄၇)

၇။ သမၼတလင္ကြန္း (၁၉၄၈)

၈။ ကမၻာ႕ဆိုးေပၾကီးမ်ား (၁၉၆၄)

၉။ ကမၻာ႕စာဆိုၾကီးမ်ား (၁၉၆၅)

ပင္ကိုယ္ေရး၀တၳဳမ်ား

၁။ ေခတ္ႏွင္႕ကံ (၁၉၄၅)

၂။ မင္းမႈထမ္း (၁၉၅၀)

၃။ သံေယာဇဥ္ႏွင္႕အျခား၀တၳဳတိုမ်ား (၁၉၅၈)

၄။ ပင္ကိုယ္ေရး၀တၳဳတိုမ်ားႏွင္႕ကိုယ္တိုင္ရွင္းျပခ်က္ (၁၉၆၅)

တက္တိုးသည္ အဂၤလိပ္စာဆိုင္ရာစာအုပ္မ်ား အမ်ားအျပား ေရးသားခဲ႕သည္။ ခါးကုန္းၾကီး၊ ငါးဦးၾကမၼာ၊ အခါလည္သား၊ ခုနစ္ေဆာင္ျပဳိင္အိမ္ၾကီး၊ ေမတၱာမြန္၊ ေတာမီး၊ အိုင္ဗင္ဟို၊ ဆရာမဘ၀၊ ကမၻာေက်ာ္၀တၳဳ တိုမ်ားႏွင္႕ရွင္းျပခ်က္။ ကမၻာေက်ာ္ ၀တၳဳရွည္ၾကီးမ်ား၊ ခ်စ္ေတးကဗ်ာ၀တၳဳတိုမ်ား၊ လံျခားသမား စေသာဘာသာ ျပန္၀တၳဳမ်ားေရးသားခဲ႕သည္။

Comments