Home‎ > ‎

Τι είναι κάιζεν

1. Εισαγωγή 

Κάθε επιχείριση ή οργανισμός θα πρέπει να βελτιώνεται προκειμένου να αντεπεξέλθει στις απαιτήσεις των πελατών αλλά και στο ανταγωνισμό. Οι Ιάπωνες ανέπτυξαν μία πρακτική-στρατηγική για να επιτύχουν την συνεχή βελτίωση που τους δίνει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα και αυτήν δεν είναι τίποτα άλλο από το κάιζεν-kaizen.  
H λέξη kaizen γενικά μεταφράζεται στα ιαπωνικά σε «αλλαγή
προς το καλύτερο». Η σημασία της σαν έννοια είναι όμως κάτι παραπάνω: είναι ένα μοντέλο που αναφέρεται στην φιλοσοφία και τις πρακτικές οι οποίες εστιάζονται στην συνεχή βελτίωση των διαδικασιών, των ισχυουσών συνθηκών

ή προτύπων εργασίας σε όλους τους τομείς είτε στον χώρο της βιομηχανίας είτε στον χώρο παροχής υπηρεσιών είτε ακόμα και στην προσωπική μας ζωή. Το kaizen μας καλεί για μία δίχως τέλος προσπάθεια για βελτίωση με πολλές και μικρές βελτιώσεις στην εργασιακή καθημερινότητα μας οι οποίες επιτυγχάνονται πολλές φορές διαμέσου των συστημάτων προτάσεων των εργαζομένων του οργανισμού. Τομείς με εφαρμογή του κάιζεν-kaizen είναι: η διοίκηση επιχειρήσεων, η μηχανική, ο χώρος της υγείας, ο χώρος της ψυχοθεραπείας, το life coaching, οι δημόσιοι κρατικοί μηχανισμοί, ο τραπεζικός τομέας, ο τομέα της μεταποίησης.  
 
2. Ιστορία
 

Το κάιζεν-kaizen επισημοποιήθηκε με το σύστημα παραγωγής της Toyota αλλά ήταν ο Masaaki Imai που έκανε διάσημο τον όρο στο βιβλίο του: Kaizen: The Key to Japan's Competitive Success. 
Σε επιχειρησιακό επίπεδο, σε αυτήν την προσπάθεια για
διαρκή βελτίωση η συμμετοχή πρέπει είναι ολική: από τα ανώτερα στελέχη μέχρι τους απλούς εργαζόμενους δηλαδή κάθε επίπεδο των εργαζομένων. Αυτή προσπάθεια (αναφέρεται επίσης και ως εκδήλωση kaizen) έχει ως σκοπό
την ταχεία, μικρή αλλά σταθερή και σημαντική βελτίωση. Η ομάδα συνεργατών-εργαζομένων εργάζονται μαζί για ένα σύντομο χρονικό διάστημα για να λύσουν ένα πρόβλημα. Οι εκδηλώσεις kaizen αποτελούν βασική προϋπόθεση για την επιτυχία της εφαρμογής της λιτής φιλοσοφίας–λιτής διαχείρισης. Συχνά όροι όπως blitz kaizen, λιτό πρότζεκτ (lean project), έργο ταχείας βελτίωσης, πρακτικό σεμινάριο πάνω στην ταχεία βελτίωση έργου χρησιμοποιούνται ως εναλλακτικά
για τις εκδηλώσεις kaizen αλλά όλοι αυτοί οι όροι ανήκουν σε ένα μεγάλο καλάθι που εμπεριέχει τον τρόπο με τον οποίο οι διάφοροι γνώστες και εφαρμοστές αναφέρονται στη εκδήλωση kaizen. 
 
3. Εφαρμογή

Πριν ξεκινήσουμε την οποιαδήποτε εφαρμογή, θα πρέπει να αναφέρουμε τα εξής:

- ''Το γνώθι σ' εαυτόν'' είναι απαραίτητο στοιχείο για να μπορέσουμε να αποκαλύψουμε τις αδυναμίες μας, ως οργανισμός-εταιρεία (όρος που χρησιμοποιείται από τους ειδικούς είναι hansei). 
- Η ειλικρινής διαφωνία σε όλα τα θέματα θα οδηγήσει τελικά στην δυνατότητα να συγκεντρωθούμε σε 5-6 σημαντικά θέματα, απ' όπου θα ξεκινήσει η διαρκής βελτίωση. 

Έχοντας υπόψη μας ποιες είναι οι 7+1 άχρηστες-περιττές ενέργειες ή τα απόβλητα κατά την Toyota, τότε μπορούμε να πούμε ότι μία εκδήλωση kaizen θα μπορούσε να επικεντρωθεί σε οποιοδήποτε επιχειρηματικό θέμα-πρόβλημα, που αποσκοπεί στην απομάκρυνση αυτών των 8 αποβλήτων:   

Παραδείγματα:

• Οργάνωση του χώρου εργασίας με χρήση 5S
• SMED, 
• Μείωση του χώρου αποθήκευσης και εγκατάστασης, 
• Βελτίωση της ταχύτητας παραγωγής, 
• Μείωση του χρόνου των κύκλων εργασιών,  
• Βελτίωση της διαδικασίας ανάπτυξης του προϊόντος, 
• Βελτίωση της αξιοπιστίας των μηχανημάτων μέσω TPM (Ολική παραγωγική συντήρηση), 
• Βελτίωση στην επεξεργασία της παραγγελίας και προμήθειας, αλλά και βελτίωση πληροφοριών/εγγράφων/δραστηριοτήτων,
 
Ο σαφής καθορισμός του στόχου αποτελεί επομένως ακρογωνιαίο λίθο για την επιτυχία και την εμφάνιση αποτελεσμάτων.
Με ποιόν τρόπο επιλέγουμε τον στόχο μας, θα το βρείτε εδώ 

Παράδειγμα:

Στόχος: Η μείωση των ’’αποβλήτων’’ στη γραμμή παραγωγής Νο 2 από 9% σε 6%". 

Για περισσότερα παραδείγματα, δείτε εδώ (προς το τέλος της νέας σελίδας)

Μία εκδήλωση kaizen μπορεί να αποφέρει νέους τρόπους εκτέλεσης εργασιακών καθηκόντων ή πρακτικών ακόμη και διαφορετική διαχείριση της ίδιας της επιχείρησης. Τα στοιχεία της επιτυχίας για μία εκδήλωση kaizen είναι: ο σωστός σχεδιασμός, η ομαδική εργασία και η προσωπική πειθαρχία.   
 
3.1 Η ομάδα σε επιχειρησιακό επίπεδο

Η ομάδα για μία εκδήλωση kaizen:  
• συνήθως αποτελείται από 4-7 άτομα,  
• ξοδεύει το 100% του χρόνου της για μερικές ημέρες μέχρι το επιχειρησιακό πρόβλημα ή ζήτημα να λυθεί, 
• αποτελείται από ένα κράμα εργαζομένων ή που έχουν διαφορετικές γνώσεις στο συγκεκριμένο θέμα ή είτε να ανήκουν σε τμήμα το οποίο επηρεάζεται από το πρόβλημα-ζήτημα. 
 
Παράδειγμα:

Μια μία εκδήλωση kaizen για τη βελτίωση του χρόνου παράδοσης του προϊόντος (από την στιγμή της παραγγελίας) κατά 50% πρέπει να περιλαμβάνει άτομα από τις πωλήσεις, την κατασκευή, τον προγραμματισμό, και τις μεταφορές. Η ομάδα θα πρέπει να είναι σε θέση να εξετάσει όλες τις απόψεις-γωνίες του προβλήματος. Μία λειτουργική ομάδα θα είναι σε θέση να κατανοήσει τις επιπτώσεις της κάθε απόφασης σε άλλους τομείς της εταιρείας και όχι μόνο. 
 
3.2 Δράση 
  
Πρακτικά η ομάδα kaizen συνεδριάζει για πρώτη φορά για τις οδηγίες, για ένα brainstorming ιδεών, για την ανάπτυξη των σχεδίων δράσης και τοποθετεί σε προτεραιότητα τις διάφορες ιδέες.
Στην συνέχεια η ομάδα θα πρέπει να συγκεντρώσει τα δικά της δεδομένα/γεγονότα παρατηρώντας τα ζητήματα ή προβλήματα στο χώρο που εξελίσσονται.  

1. Οι εκδηλώσεις ακολουθούν την Plan-Do-Check-Act (PDCA) μεθοδολογία. Συγκεντρώνονται οι ιδέες/λύσεις, εφαρμόζεται σειρά προτεραιότητας στις ιδέες-λύσεις του προβλήματος, εφαρμόζεται η λύση, ελέγχουμε τα αποτελέσματα της εφαρμογής της, και στην συνέχεια δρούμε ανάλογα. Ο κύκλος PDCA συνεχίζεται μέχρι το πρόβλημα να επιλυθεί επαρκώς. 

2. Αν μετά την εφαρμογή του βήματος Do-Δράσης και Check-έλεγχου, η ομάδα διαπιστώσει σημαντική βελτίωση του προβλήματος, τότε θα πρέπει να κάνει μια παρουσίαση με τα αποτελέσματα στην διοίκηση του οργανισμού. Όπως προαναφέραμε διαδικασίες, καθήκοντα, υποχρεώσεις και ακολουθίες πιθανόν να αλλάξουν.  

3. Συνήθως, είναι αναγκαίο για την ομάδα να συνεργαστεί με τις ’’πληγείσες’’ περιοχές έως ότου όλες οι διαδικασίες αποκτήσουν πρότυπο (στανταρισμένες). Εάν η νέα διαδικασία δεν έχει πρότυπο, είναι σύνηθες ότι οι εργαζόμενοι θα επανέλθουν στην παλιά διαδικασία πολύ εύκολα και γρήγορα. Συχνά χρειάζεται κάποιος χρόνος για να επιτευχθεί η μέγιστη βελτίωση μέσω της εξάσκησης-εκπαίδευσης πάνω στις νέες διαδικασίες. 

4. Είναι σημαντικό να γιορταστεί και να μοιραστεί η επιτυχία από τις εκδηλώσεις
κάιζεν. Μην ξεχάσετε λοιπόν να καλέσετε όλους τους εργαζομένους των οποίων οι θέσεις/ρόλοι εργασίας έχουν αλλάξει: βοήθησαν στο να καταστήσουν μία διαδικασία πολύ καλύτερη από ότι ήταν πριν προς όφελος της εταιρείας, και αξίζουν να μοιραστούν την επιτυχία.

 

Λιτή παραγωγή = κάιζεν + σεβασμός προς τον εργαζόμενο

ΙΣΩΣ ΝΑ ΣΕ ΕΝΔΙΑΦΕΡΕΙ:
 

- Πως επιλέγουμε ένα θέμα-πρότζέκτ για να εφαρμόσουμε κάιζεν περισσότερα
 
- Η οπτική διαχείριση: ένα εργαλείο που διευκολύνει το κάιζεν και είναι μέρος του 5S περισσότερα
 
- Μάθε περισσότερα για το κάιζεν περισσότερα 
 
- 5S μεθοδολογία: Sort: Η Διαλογή περισσότερα
 
 
- Μοντέλο βελτίωσης: των 3 ερωτήσεων περισσότερα

- Δείτε τον Masaiiki Imai να δίνει τον ορισμό του Κάιζεν περισσότερα

- Τι είναι κάιζεν: Δείτε το κείμενο αυτό στο www.scribd.com περισσότερα

- Θέλεις να διαρκέσει η προσπάθεια σου για διαρκή βελτίωση; περισσότερα



Αέναη, διαρκής βελτίωση, κύκλος PDCA, Deming, κύκλος του Ντέμινγκ