our clubs

กิจกรรมล่าสุดของไซต์

1788 วันนับตั้งแต่
วันสุดท้ายการเรียน

ต้วอย่างผลงาน

ตัวอย่างการเขียนบทความ

อยากมีบ้านที่ใกล้ชิดกับธรรมชาติ มีฝาบ้านจากหญ้าแฝก หรือไม่ก็เปลือกส้ม เรื่องนี้ทำไม่ยาก ถ้ามีใจรักสถาปนิกออกแบบได้

 ที่นี่รับสร้างบ้านที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม

 ถ้าจะบอกว่า เรายังรักษ์สิ่งแวดล้อมไม่พอ คงไม่ใช่คำกล่าวที่เกินเลย ไม่เช่นนั้น เราคงมีบ้านที่ห่วงใยสิ่งแวดล้อมมากกว่านี้ คงได้เห็นผนังหรือฝ้าจากวัสดุที่ทำจากเปลือกผลไม้พวกมังคุด เปลือกส้ม และแกลบ รวมถึงวัสดุจากการรีไซเคิล หรือบ้านที่สามารถปลูกต้นไม้เล็กๆ บนหลังคา ดูเท่และเก๋ไม่ใช่เล่น และไม่ต้องดูอื่นไกล ร้านคอฟฟี่ อิน เลิฟ ที่ อ.ปาย จ.แม่ฮ่องสอน ใครเห็นก็ต้องแวะถ่ายรูป

  หากอยากมีบ้านที่ไม่ผลาญทรัพยากรธรรมชาติและพลังงานมากจนเกินเหตุ ดูโปร่งสบายน่าอยู่ ก็สามารถทำได้ เพราะปัจจุบันสถาปนิกบางส่วนหันมาออกแบบบ้านโดยคำนึงถึงสิ่งแวดล้อมและพยายามเลือกใช้วัสดุจากกระบวนการรีไซเคิลนำมาประยุกต์ได้อย่างกลมกลืนกับธรรมชาติ

 "การสร้างบ้านต้องใช้ทรัพยากรเยอะ เราทำงานออกแบบบ้านก็ต้องใส่ใจเรื่องพวกนี้ ปัจจุบันกระแสรักษ์สิ่งแวดล้อมมาแรง ทำให้มีข้อมูลมากขึ้น" กรรณิการ์ รัตนปรีดากุล ผู้ก่อตั้งและกรรมการบริหาร บริษัทสถาปนิก สเปซไทม์ จำกัด กล่าวถึง งานออกแบบบ้านที่ใส่ใจสิ่งแวดล้อม หากวางแผนดีย่อมมีชัยไปกว่าครึ่ง

 เธอเล่าถึงแนวคิดการรักษ์สิ่งแวดล้อมในการออกแบบบ้านที่ได้กลายมาเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตว่า ตอนทำงานที่เยอรมัน เราได้เห็นการวางแผนออกแบบบ้านจัดสรรที่มีความใส่ใจเรื่องสิ่งแวดล้อม พวกเขาไม่ได้มองแค่ความสวยงามอย่างเดียว สถาปนิกยังคำนึงถึงพลังงานจากธรรมชาติ ที่นั่นอากาศหนาวมาก พวกเขาจึงคิดว่า จะวางแบบอย่างไรให้บ้านรับแสงแดดมากที่สุดในฤดูหนาว ซึ่งจำเป็นต้องคิดตั้งแต่แรก 

 “ได้เห็นความตื่นตัวในเรื่องการใส่ใจสิ่งแวดล้อม ช่วง 15-16 ปีที่แล้วในยุโรปตื่นตัวและใส่ใจเรื่องพวกนี้มากกว่าในอเมริกาหรือเอเชีย เพื่อนๆ ที่เป็นสถาปนิกก็ให้ความสำคัญเรื่องพวกนี้ “

ทิศทางลมต้องมาก่อน

  บ้านหลังแรกของสถาปนิกคนนี้จึงต้องตอบโจทย์ของตัวเองให้ได้ว่า จะประยุกต์แนวคิดสีเขียวอย่างไร เธอใช้หลักการธรรมชาติดูทิศทางแดด ลม และฝน เพื่อนำมาใช้ในการออกแบบบ้าน เพราะเมืองไทยอากาศร้อนชื้น

 บ้านหลังแรกของเธอเน้นประหยัดพลังงานและอยู่สบาย เธอเลือกใช้หลังคาเหล็ก ซึ่งส่วนใหญ่นิยมใช้สร้างโรงงาน แม้ราคาจะสูงกว่ากระเบื้อง แต่มีคุณสมบัติที่ช่วยประหยัดพลังงานในบ้าน เพราะหลังคา metal sheet เป็นวัสดุที่มีมวลน้อย เนื่องจากแผ่นบาง ทำให้ไม่สะสมความร้อน และสีเงินยังช่วยสะท้อนความร้อน ทำให้ภายในบ้านเย็นสบาย

 “ถ้าเราไปมองว่า อะไรสวยที่สุด ถูกที่สุด หรือใช้ในตลาดมากที่สุด ก็คงออกแบบบ้านได้ยาก จึงหันมามองว่า วัสดุที่ทำให้บ้านอยู่แล้วเย็น เรื่องพวกนี้ควรเป็นพื้นฐานของการคิดออกแบบบ้าน เราก็นำมาผสมผสาน เพราะเรามีความคิดแบบนี้อยู่แล้ว เราไม่ควรเอาชนะธรรมชาติ แต่ควรใช้ทรัพยากรที่เรามีอยู่ บางครั้งก็ต้องหาความรู้ใหม่ๆ ด้วย”

 ถ้าจะเป็นนักออกแบบที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ใช่ว่าจะต้องใช้วัสดุจากการรีไซเคิลล้วนๆ แต่สามารถนำมาประยุกต์ให้เหมาะสม บางส่วนของบ้านอาจใช้ไม้เก่าแทนไม้ใหม่ กรรณิการ์ บอกว่า ปัจจุบันคนรุ่นใหม่ให้ความสำคัญกับการออกแบบโดยคำนึงถึงสิ่งแวดล้อมมากขึ้น และบริษัทของเธอก็หันมาจริงจังกับเรื่องพวกนี้

เปลือกส้มก็ทำฝาบ้านได้

 ปัจจุบันคนที่อยากมีบ้านที่คำนึงถึงสิ่งแวดล้อม หันมาให้เธอออกแบบบ้านมากขึ้น เธอยกตัวอย่างบ้านพักสำหรับเด็กที่ถูกทารุณกรรม จังหวัดนนทบุรี ของมูลนิธิดอกบัว และศูนย์ประชาสัมพันธ์ สมาคมสถาปนิกสยามในพระบรมราชูปถัมภ์

 "สิ่งที่เป็นเรื่องใหญ่ของนักออกแบบคือ ความต้องการเจ้าของบ้าน ทั้งเรื่องรูปแบบและวัสดุ บางเรื่องอาจไม่เอื้อให้เราออกแบบบ้านที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมหรือประหยัดพลังงาน เพราะต้องดูความต้องการเจ้าของบ้านเป็นหลัก"

 สิ่งที่นักออกแบบอย่างเธอพยายามทำก็คือ ใช้วัสดุจากท้องถิ่นนั้นๆ เนื่องจากไม่ต้องเสียค่าขนส่งและราคาไม่สูงมาก รวมถึงเลือกใช้วัสดุจำพวกไม้อัดจากหญ้าแฝก เปลือกมังคุด เปลือกส้ม ตะไคร้หอม ฯลฯ อย่างบริษัทโกลเด้นอุตสาหกรรมไม้นำต้นหญ้าแฝกมาผลิตวัสดุแผ่นเพื่อนำมาใช้ทำผนัง แม้กระทั่งวัสดุรีไซเคิลจากกล่องนมก็นำมาใช้ได้ มีบางบริษัทนำมาอัดเป็นวัสดุแผ่นที่สามารถนำมาใช้ในการทำผนัง ฝ้าหรือเฟอร์นิเจอร์ และเครื่องใช้อื่นๆ ในนามของ Greenboard

 “เป็นวัสดุที่เรานึกไม่ถึง บางคนอาจโยนทิ้งไป แต่มีผู้ผลิตผนังบางบริษัททำขึ้นมา คนยังใช้น้อย จึงมีราคาแพง แต่มีความแข็งแรงพอควร เพียงแต่ไม่เหมาะเป็นผนังภายนอกที่โดดฝน”

 กรรณิการ์เล่าต่อว่า ก่อนอื่นนักออกแบบต้องถามตัวเองก่อนว่า จะใช้วัสดุส่วนไหนสร้างบ้าน บางพื้นที่อาจใช้ปูนขัดมันแทนไม้ วิธีการนี้นอกจากประหยัดพลังงานแล้ว ยังประหยัดค่าใช้จ่ายได้ด้วย แต่ไม่ใช่ว่ามองแค่ราคาถูกอย่างเดียว ต้องคำนึงถึงความกลมกลืนด้วย

 “ไม่ว่าเราจะใช้วัสดุรูปแบบไหนก็ต้องมีความสมดุล เราต้องมองอย่างเชื่อมโยงและพอดี ถ้าเป็นเรื่องสิ่งแวดล้อมแล้ว บ้านเดี่ยวจะใช้ทรัพยากรเยอะ ถ้าอยู่ร่วมกันหลายคนก็จะช่วยลดปริมาณการใช้ทรัพยากร”

ไอเดียต้องค้นหา

 งานออกแบบเป็นเรื่องของความคิด จึงจำเป็นต้องมีการค้นหาความคิดที่แตกต่าง เพื่อนำมาผสมผสานให้เกิดความลงตัว สิ่งที่กรรณิการ์พยายามจะทำร่วมกับทีมงานคือ สร้างสรรค์ไอเดียใหม่ๆ จึงต้องแวะเวียนไปดูงานตามที่ต่างๆ เธอเล่าถึงไอเดียอ่างล้างจานของโรงเรียนรุ่งอรุณ ซึ่งประกอบด้วย 5 อ่างที่ขังน้ำไว้เพื่อให้เกิดการประหยัดพลังงานน้ำในการล้างจาน เพราะการใช้อ่างเดียวแล้วปล่อยให้น้ำไหลไปเรื่อยๆ จะเปลืองพลังงาน

 ส่วนอีกไอเดียการออกแบบ เธอยกตัวอย่างการดูงานที่ศูนย์ภูมิรักษ์ จังหวัดนครนายก มีวิธีการบำบัดน้ำเสีย เพื่อนำน้ำกลับมาใช้ลดต้นไม้ ที่นั่นนำจักรยานเก่าๆ มาผูกกับตัวปั๊มน้ำเพื่อดึงน้ำมาใช้ คนปั่นก็ได้ออกกำลังกายด้วย  

 “ไอเดียหลายอย่าง เราก็นำมาคิดต่อ ไม่จำเป็นต้องสมัยใหม่ บางเรื่องดูเป็นธรรมชาติ ซึ่งเรื่องเหล่านี้เราให้ความสำคัญมากขึ้นเรื่อยๆ เราอยากทำเป็นตัวอย่างให้คนอื่นเห็นด้วย”


 “ถ้าเราอยากให้โลกนี้อยู่ต่อไป เราต้องมีแนวร่วม เรามีทีมงานหาข้อมูลเพื่อใช้ในการออกแบบ เพราะทีมออกแบบไม่มีเวลาพอ”

 เธอย้ำว่า บ้านที่ออกแบบส่วนใหญ่เป็นบ้านขนาดกลาง  หากเจ้าของบ้านต้องการให้ออกแบบโดยคำนึงถึงสิ่งแวดล้อม ก็ต้องคิดแบบรอบด้าน ไม่เว้นแม้กระทั่งการก่อสร้าง อย่างเศษวัสดุเหลือใช้ อาจนำมารีไซเคิลทำเป็นของที่ระลึก หรือส่งกลับไปที่บริษัทรีไซเคิล 

 "โครงไม้ที่ทำตู้หรือทำผนัง อาจใช้เศษไม้ท่อนสั้นๆ เพื่อใช้ทำซอกมุมของบ้าน ถ้าคิดก่อนออกแบบให้ดี ก็จะประหยัดวัสดุและประหยัดพลังงาน"

ทึมา แบบบ้าน ห่วงใยโลก

โดย : เพ็ญลักษณ์ ภักดีเจริญ

Comments